20.11.2026

Gülizar Biçer Karaca’dan Dışişleri Bütçe Komisyonunda Vize Çıkmazı, Suriye ile Deniz Yetki Alanları ve F-35 Soruları

Gülizar Biçer Karaca,TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu,Dışişleri Bakanlığı bütçesi,Schengen vize krizi,F-35,S-400,Suriye vize kararı,deniz yetki alanları,Doğu Akdeniz Gaz Forumu,Ege adaları,KKTC,Türk Devletleri Teşkilatı,Denizli ihracatçıları,CHP

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’nda gerçekleştirilen Dışişleri Bakanlığı’nın 2027 Yılı Bütçesi görüşmelerinde söz alan Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Denizli Milletvekili Gülizar Biçer Karaca; Türkiye'nin dış politika vizyonu, F-35 ödemeleri, Schengen vize krizi, Suriye'nin Türkiye vatandaşlarına getirdiği vize uygulaması, Doğu Akdeniz enerji dengeleri, Ege adalarının silahlandırılması, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin (KKTC) tanınması ve Dışişleri Bakanlığı personel yapısına ilişkin değerlendirme ve sorularını paylaştı.

"ASKERÎ GÜCÜ DİPLOMATİK KAZANIMA DÖNÜŞTÜREN DEVLET AKLININ YERİNİ KİŞİSEL İLİŞKİLER ALDI"

Konuşmasının başında Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün "Yurtta barış, dünyada barış" ülküsü çerçevesinde Lozan ve Montrö'de temelleri atılan dış politika anlayışının askerî gücü diplomatik kazanıma dönüştürmeyi bildiğini ifade eden Gülizar Biçer Karaca, günümüzde bu devlet aklının yerini iç siyasetin ihtiyaçlarının ve liderler arasındaki kişisel ilişkilerin almasını eleştirdi.

ABD ile ilişkilere değinen Karaca, S-400 alımı sonrasında Türkiye'nin kurucu/proje ortağı olduğu F-35 programından çıkarıldığını ve CAATSA yaptırımlarıyla karşı karşıya kalındığını anımsattı. Dışişleri Bakanı'nın 10 Temmuz'da yasayla bağlantılı sorunların yakında çözüleceğine dair yaptığı açıklamanın üzerinden yaklaşık dört buçuk ay geçtiğini belirten Karaca, somut bir gelişme olup olmadığını, F-35 için yapılan ödemelerin ve sanayinin kaybettiği işlerin hesabının alınıp alınmadığını ve 6 adet uçağın teslim edilip edilmeyeceğini sordu.

"VİZE RANDEVULARI KAPALI, DENİZLİLİ İHRACATÇILAR FUARLARA KATILAMIYOR"

Avrupa Komisyonu'nun 4 Kasım tarihli Türkiye raporuna göre vize serbestisi için 72 kriterden 66'sının karşılandığını ancak 6 kriterin henüz yerine getirilmediğini aktaran Karaca, 28 Mayıs 2026'da yayımlanan istatistiklerde Türkiye'deki konsolosluklara yapılan Schengen başvurularında ret oranının yüzde 14,6 olduğunu ifade etti.

Seçim bölgesi Denizli başta olmak üzere iş dünyasının yaşadığı vize sorununa dikkat çeken Karaca, şunları kaydetti:

"Denizli, ihracatı her daim ithalatının çok önünde olan ve girişimci ruhuyla kendi müşterisini Avrupa'da ve dış dünyada bulabilen, bu beceriye sahip iş insanlarından oluşan bir kenttir, ekonomisi de buna çok çok elverişlidir. Bu nedenle, vize randevuları kapalı Sayın Bakan, müşterilerini ziyaret etmek için vize başvurularına randevu alamıyorlar, kapalı çünkü. Ardından, dış ülkelerdeki fuarlara katılma noktasında, örneğin 154 iş insanı fuara katılım için talep açmış iken sadece 25'ine vize sonucunun gelebilmiş olması ve diğerlerinin fuarına katılamaması hem Denizli hem de ülke ekonomimiz açısından çok da sorunlu diye düşünüyorum."

Karaca; iş dünyası, öğrenciler ve cenaze gibi olağanüstü durumlar için randevu krizinin çözülmesini, vize çıkış sürelerinin kısaltılmasını ve 15 gün-1 ay yerine bir yıl ve daha uzun süreli vizeler verilerek yığılmanın önlenmesini talep etti.

SURİYE'NİN VİZE KARARI, DOĞU AKDENİZ ENERJİ FORUMU VE EGE ADALARI

Suriye ile ilişkilerdeki iyimser açıklamalara karşın Suriye Dışişleri Bakanlığı'nın 6 Temmuz 2025'te yürürlüğe giren 128 sayılı Kararı ile Türk vatandaşlarına vize ücreti getirildiğini, Türk plakalı araçlara yüksek geçiş tarifeleri uygulandığını ve Sırbistan, Ürdün, Moritanya, Lübnan ile Malezya'ya tanınan muafiyete Türkiye'nin dâhil edilmediğini belirten Karaca, bu konuda bir çözüm olup olmadığını sordu. Ayrıca Bulgaristan ile 7 Temmuz 2026'da imzalanan hidrokarbon arama anlaşmasının benzerinin ve deniz yan sınırı ile münhasır ekonomik bölge anlaşmalarının Suriye ile vakit kaybedilmeden hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.

İsrail ile 2 Mayıs 2024'te durdurulan doğrudan ticaretin ardından Filistin'e yönelik sevkiyatların bağımsız denetim sonuçlarının kamuoyuyla paylaşılmasını isteyen Karaca, 8 Haziran 2026'da Doğu Akdeniz Gaz Forumu Başkanlığına İsrail Enerji Bakanı'nın seçildiğini ve 11 Haziran 2026'da ABD, Yunanistan, Güney Kıbrıs Yönetimi ile İsrail'in Doğu Akdeniz Enerji Merkezi niyet bildirgesi imzaladığını hatırlatarak Türkiye'nin bölgesel enerji karar mekanizmalarının dışında kalmasının risk oluşturduğunu ifade etti. Lozan ve Paris Anlaşmalarına aykırı olarak Yunanistan'a bırakılan 23 adanın 16'sının askerleştirilmesine karşı diplomatik yöntemler sonuç vermezse bir B planı bulunup bulunmadığını sordu.

KKTC'NİN TAM ÜYELİĞİ, KARADENİZ GÜVENLİĞİ VE BAKANLIK PERSONEL YAPISI

Türk Devletleri Teşkilatı'nın 13'üncü Zirvesi'nde Dönem Başkanlığını devralan Türkiye'nin, 2022'den beri gözlemci üye olan KKTC'nin teşkilatta tanınması ve tam üyelik statüsüne kavuşturulması için ciddi adımlar atması gerektiğini belirten Karaca, Karadeniz'de süregelen Rusya-Ukrayna savaşında ticaret gemileri için savaş dışı trafik rotalarının belirlenmesinin Türkiye'nin savaşa çekilme ve çatışmanın NATO'ya genişleme riskini ortadan kaldıracağını dile getirdi.

Konuşmasının sonunda Dışişleri Bakanlığı'nın Aralık 2025 verilerine göre toplam 7.573 personelinin yalnızca 2.558'inin meslek memuru ile konsolosluk ve ihtisas memurundan oluştuğunu belirten Karaca, konsolosluk hizmetlerinde kariyer personeli yeterliliğinin ve görev dağılımı etkinliğinin sağlanmasını istedi.